Fethiye’de Kültürel Mirasa Dijital Destek: Dastar Dokumacılığı Geleceğe Taşındı
Muğla’nın Fethiye ilçesinde, Fethiye Bilim ve Sanat Merkezi’nin yetenekli öğrencileri, ilçenin köklü bir geleneği olan dastar dokumacılığını dijital platformlara taşıyarak kültürel mirasın korunması ve gelecek nesillere aktarılması adına büyük bir adım attı. Yeşil Üzümlü Mahallesi’ne özgü bu eşsiz el sanatı, gençlerin yenilikçi bakış açısıyla yeniden yorumlandı.
‘Gelenekten Geleceğe; Dastarın Dijital İzleri’ Projesi Hayata Geçti
Fethiye Bilim ve Sanat Merkezi’nde eğitim gören 7. sınıf öğrencileri Kürşat Cömert, Bayram Efe Konuk ve İsmayıl Mursalzade, danışman öğretmenleri Tuğba Büyük’ün rehberliğinde dikkat çekici bir projeye imza attı. Ortaokul Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması’na katılan öğrenciler, “Gelenekten Geleceğe; Dastarın Dijital İzleri” adını verdikleri çalışmalarında, Fethiye’nin önemli kültürel değerlerinden dastar dokumacılığını dijital dünyaya taşımanın gururunu yaşıyor.
Coğrafi İşaretli Dastar Dokumacılığının Güncel Durumu ve Projenin Amacı
Kurum Müdürü Hasibe Polat Dayıoğlu’nun da tam desteğiyle projelendirilen bu çalışma, Yeşil Üzümlü’ye özgü, coğrafi işaretle tescillenmiş geleneksel el sanatını mercek altına aldı. Somut olmayan kültürel miras niteliği taşıyan dastar dokumacılığı, nesillerdir bölge kadınlarının emeğiyle yaşatılıyor. Ancak günümüzde gençlerin farklı ilgi alanlarına yönelmesi ve bu zanaattan elde edilen ekonomik gelirin sınırlı kalması, usta sayısında ciddi bir azalmaya neden oluyor. Bu endişe verici durum, öğrencileri harekete geçiren temel motivasyon oldu.
Öğrenciler Sahada Araştırma Yaparak Dijital İçerikler Üretti
Dastar dokumacılığının sürdürülebilirliğine katkıda bulunmayı hedefleyen öğrenciler, kapsamlı bir saha araştırması gerçekleştirdi. Fethiye Likya Kadın Kooperatifi ve Dastarhane’yi ziyaret ederek bilgi toplayan gençler, İncirköy ve Yeşil Üzümlü’deki dastar dokumacılığı kurslarını da yakından inceledi. Bu ziyaretler sırasında, dastarın tarihi süreci, üretim aşamaları ve yöreye özgü desenler hakkında derinlemesine bilgiler edindiler. Deneyimli dokumacı ustalarıyla yapılan söyleşilerde, geleneksel bilginin nasıl aktarıldığı yerinde gözlemlendi.
Sanal Müze ve Blog ile Kültürel Miras Dijitalleşti
Toplanan veriler ışığında öğrenciler, kültürel mirasın gelecek nesillere aktarılmasını kolaylaştırmak ve gençlerin ilgisini çekmek amacıyla dijital içerikler üretti. Proje kapsamında, dastar dokumacılığına ait tarihi bilgilerin ve görsel materyallerin yer aldığı bir sanal müze oluşturuldu. Ayrıca, bu değerli el sanatının tanıtımını yapmak ve daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlamak amacıyla bir blog sitesi ve aktif kullanılan sosyal medya kanalları da hayata geçirildi. Bu dijital platformlar, dastar dokumacılığının unutulmaya yüz tutmuş bilgilerini gün yüzüne çıkararak erişilebilir kılıyor.
Kültürel Miras Bilinci ve Dijitalleşmenin Gücü
“Gelenekten Geleceğe, Dastarın Dijital İzleri” projesi, öğrencilere sadece kültürel miras bilinci kazandırmakla kalmadı, aynı zamanda geleneksel değerlerin dijital araçlar aracılığıyla ne kadar etkili bir şekilde tanıtılabileceğini de kanıtladı. Bu proje, yerel kültürün korunması, yaşatılması ve özellikle genç nesillere aktarılması konusunda ilham verici ve örnek bir çalışma olarak öne çıkıyor. Fethiye’nin kültürel zenginliklerinden biri olan dastar dokumacılığı, artık dijital dünyada da hak ettiği yeri buluyor.
